Interview met Pierre Vrancken

Hoe was de uitslag 4 jaar geleden voor de OR, voor het Comité, voor de jongeren? Waren er toen grote verschuivingen?

Vier jaar gelden was het zo dat we de eerste keer in de geschiedenis geen jongerenlijsten hebben kunnen indienen aangezien we juist de herstructurering achter de rug hadden en dat we maar met 17 jongeren in het bedrijf waren. De jongeren-kandidaten zijn toen opgekomen met de ouderen. In de uitslag van de sociale verkiezingen 2004 waren er twee grote verschuivingen merkbaar, enerzijds werd de ACLVB volledig weggevaagd en anderzijds maakten wij met ABVVMetaal een grote doorbraak. Het was de eerste keer in 40 jaar dat we zo kort op de hielen van ACV geklommen zijn. We zijn op 8 jaar tijd gegroeid van een goede kleine 20% naar een 37,5%. En dit ondanks het feit dat onze groep al onthoofd was door de herstructurering. Toch zijn we er verstrekt uitgekomen omdat we zeer correct en duidelijk geweest zijn tijdens heel het reorganisatiegebeuren.

Hoe is eigenlijk jullie 4 jaar werking als ABVV-metaal geëvalueerd door de mensen op de vloer. Rekening houdend met het feit dat er een herstructurering tussen zat.

Ik denk dat het grote deel van de mensen op de vloer ons geëvalueerd heeft op onze oprechtheid en op onze eerlijkheid. Wij zijn er ook altijd voor blijven gaan, we hebben voor de mensen nooit dingen achtergehouden. Wij zijn permanent en overal aanwezig geweest, in het bijzonder tijdens de reorganisatie. Tijdens de acties bestonden de barricaden en de piketten zowat voor 70% uit ABVV’ers. Dit bleef niet ongemerkt voor de werknemers. Men heeft ook altijd gezien dat wij als één groep naar buiten kwamen, nooit manifesteerden wij ons in verdeelde
slagorde. En ja dat heeft natuurlijk z’n vruchten afgeworpen.

Maken jullie in het vooruitzicht van een 4-jarige periode een “verkiezingsprogramma” op?

Vorige verkiezingen hebben wij het interprofessioneel programma van het ABVV overgenomen, weliswaar aangevuld met bepaalde accenten vanuit het bedrijf. Ik moet zeggen dat we op dit moment al heel veel van die punten gerealiseerd hebben. Anderzijds is de automobiel een wispelturige sector en hebben wij tot voorzichtigheid
aangemaand. Iedereen was nog in shock van de grote herstructurering van het jaar voordien (2003). Maar nu komen natuurlijk de tongen meer en meer los. Het wordt enorm duur in onze maatschappij. De inflatie swingt de pan uit en de lonen zijn zeker niet in verhouding gestegen rekening houdend met huidige levensduurte. Voor de
mensen is dit een thema voor de volgende legislatuur. De arbeiders vragen dan ook om bij de volgende CAO-onderhandelingen hieraan te denken. Zij herinneren ons eraan dat we niet altijd onder druk moeten gezet worden door de multinationals in functie van besparingen en meer winsten. Zij moeten ook beseffen dat er mensen zijn
die de dingen in elkaar moeten schroeven.

Dus koopkracht wordt eigenlijk een thema voor de volgende verkiezingen?

Ik denk dat, dat het grootste thema zal worden. Koopkracht en ook werkzekerheid want iedereen weet dat 2009 en 2010 cruciale jaren zullen zijn, want dan zullen er op Europees vlak beslissingen genomen worden in het kader van de toewijzing van de opvolgers van de S-Max, de Galaxy en de Mondeo. We weten inmiddels dat er in Duitsland een 4-jarige CAO met 0% loonsverhoging werd afgesloten. Dit zal natuurlijk niet in ons voordeel zijn. Het is ook gebeurd in Spanje. Daar gaat men enkel de inflatie toepassen. Dit zijn de dingen die telkens terug op tafel gaan komen. Ook de aankoop van de fabriek in Roemenië heeft al voor heel wat onrust gezorgd. Iedereen denkt dat dit wel eens de stap zou kunnen zijn om Genk volledig te sluiten. Een begrijpelijke reactie, want als je éénmaal een pak slaag gekregen hebt, dan blijft dit natuurlijk hangen. Nu ik kan bevestigen dat er helemaal geen sprake is van sluiting in dit verband, want men wil in Roemenië een andere merk met ander modellen aanboren.

Je bent hoofddelegee maar ik vermoed dat het syndicaal werk verdeeld wordt over een hele ploeg. Hoe organiseren jullie zich als delegatie, als vertegenwoordigers van het ABVV op het bedrijf?

Ik ben van oordeel dat je de informatie beter kan delen, dat geeft rijkdom aan iedereen. Ik bedoel daarmee dat ik verantwoordelijkheid wil geven aan de leden van de ABVV-delegatie, elk in hun afdeling waar zij meestal voorgedragen en/of verkozen werden. Dat is ook zo met de comitéleden gebeurd, iedereen kreeg een bepaalde sectie van de fabriek toegewezen. Daaruit is zelfs een nieuwe overlegstructuur bij de Ford gegroeid, waar men overtuigd raakte dat de problemen per area moesten kunnen aangepakt worden. Behalve natuurlijk de loonproblemen en de problemen die typisch met de automobielsector te maken hebben, die vergen een centrale aanpak. Elkeen van de delegatie en het comité heeft aldus zijn verantwoordelijkheid gekregen en die met succes gedragen.

Werken jullie met een militantenkern?

Net voor de reorganisatie hadden wij een militantengroep van 104 mensen. Wij trokken naar de laatste sociale verkiezingen met 78 mensen. Dus in principe konden 36 mensen niet deelnemen. Ik heb die boodschap ook op mij genomen en heb hen dat allemaal individueel persoonlijk gaan vertellen. En er is niet één militant die afgehaakt heeft na de Sociale verkiezingen. Integendeel iedereen is er nog altijd, ook zij die niet op de lijsten konden, zij zijn er even hard blijven tegenaan gaan. We hebben een traditie dat we de militantenwerking jaarlijks evalueren en dat het niet de bedoeling is aan iedereen onderdak te geven in functie van de bescherming zonder dat er gewerkt wordt. Neen, we moeten proberen een militantenkern op te bouwen, die er is voor de mensen en die tegelijk ook een voorbeeldfunctie waarneemt. Er is ook een zekere uitval, maar er komen er ook bij. Op dit moment telt het bedrijf een kleine 5.000 arbeiders en onze militantenkern werkt nog altijd met 107 militanten. Vroeger hadden we 104 actieve militanten voor een bezetting van bijna 9.000 arbeiders. Dus wil ik alleen maar aangeven dat we nog altijd zéér sterk bezig zijn. We krijgen de laatste 4 jaar ook enorm veel vraag van arbeiders die zich willen engageren. Dat siert ons natuurlijk maar het is niet de bedoeling om afdelingen te overbevolken met militanten. Het is telkens organiseren om een zo goed mogelijke verdeling te krijgen in de fabriek, met de best mogelijke militanten.

Hoe consulteren jullie bij aangelegenheden zoals CAO-besprekingen of nationale akkoorden?

Het is dus zo dat wij maandelijks sowieso een militantenkern organiseren buiten de bedrijfsuren. We zien toch dat ongeveer een gemiddelde van 60% van de militanten aanwezig zijn, wat toch vrij hoog percentage is, rekening houdend met het feit dat dit gebeurt in de vrije tijd van de mensen. Je moet er ook bij rekenen dat er militanten bij zijn die in de nachtshift of in een weekendshift gewerkt hebben. We leggen daar alle mogelijke akkoorden (nationale -, provinciale- of bedrijfscao’s) voor. Het is de militantenkern die onze richting aangeeft bij het innemen van een standpunt.

Jullie werken met een grote allochtonengemeenschap, er zijn ook nogal wat vrouwen tewerkgesteld. Hoe zit het eigenlijk met de integratie binnen het syndicale werk van die groepen? Zijn die goed vertegenwoordigd?

Wel, als je verwijst naar de allochtone gemeenschap, dan denk ik dat wij een héél kleurrijk palet hebben binnen de ABVV-organisatie. Zowel Marokkanen, Italianen, Turken als Grieken en Spanjaarden zijn in onze militantenkern vertegenwoordigd. Dan vergeet ik ook nog dat we een Congolese militant in onze rangen hebben. Ik vind dat die diversiteit alleen maar rijkdom kan brengen in onze organisatie. Er werd al eens gezegd dat sommige nationaliteiten te sterk vertegenwoordigd waren in de militantenkern. We proberen naar best vermogen een zo sterk mogelijk vertegenwoordiging te organiseren. Want het is héél belangrijk dat elke gemeenschap zich kan vinden binnen onze vakbond. En men mag of men kan niemand uitsluiten in dit geheel.

Je zei daarjuist dat je de vorige verkiezingen niet kon opkomen met een jongerenlijst omwille van het feit door de herstructurering dat de jongeren eigenlijk bijna verdwenen waren. Is er nu meer uitzicht op een jongerenlijst? Heeft zich dat hersteld?

Dat heeft zich hersteld en dat is het gevolg van de noodzakelijke nieuwe aanwervingen die plaatsvonden omwille van het succes van de modellen die we hier bouwen. Ondertussen hebben wij op dit moment meer dan 1200 tijdelijken terug aan boord. Door dat feit kunnen we terug met 2 volwaardige jongerenlijsten naar de sociale verkiezingen 2008 gaan. Dat ziet er op dit moment zeer goed uit en ook daar proberen wij naar een multiculturele samenstelling te gaan zowel van vrouwen, Vlamingen, Walen, allochtonen om aldus een juist mix te krijgen.

Ik had begrepen dat het zwaartepunt van de herstructurering in een vorige mandaatperiode gevallen is. Maar hebben jullie nog naweeën in deze mandaatperiode?

Nee ik moet zeggen we hebben héél hard en héél lang moeten onderhandelen om het afvloeiingsscenario in 2004 te kunnen starten. Alles was vrij goed geregeld. We hebben er ook héél weinig negatieve geluiden over gehoord. Natuurlijk hoor je nu negatieve geluiden over de grote afscheidspremies die in de andere automobielbedrijven
(nvdr Volkswagen en Opel) werden onderhandeld. Het wordt ons wel eens verweten dat we hier mensen, ik zal maar zeggen met een “klein koekje” wandelen hebben gestuurd, terwijl de collega’s uit de beide andere fabrieken bijna met een taart naar huis zijn gaan. Ok sinds de herstructurering bij Ford zijn we nu bijna 4 jaar verder, de tijd evolueert en ik denk dat indien we vandaag zouden herstructureren, wij ook een ander onderhandeling zouden krijgen. Dat zijn allemaal dingen die achteraf gezegd worden, maar op het moment zelf dat we de CAO afsloten, hebben we felicitaties gehad. Er zijn verder weinig negatieve gevolgen geweest. Het is natuurlijk doodjammer, dat net voor de herstructurering, ons ABVV-plan om 300 mensen aan boord te houden, werd afgewezen. Wij hadden bovendien berekend dat dit voor het bedrijf neerkwam op een besparing van 500 miljoen oude Belgische frank. Als je dan moet vaststellen dat je nog maar net de herstructurering achter de rug hebt en dat men dan dadelijk al moet beginnen opnieuw te rekruteren, dat doet natuurlijk uw syndicaal hart bloeden hé.

Syndicaal werk in een multinationale onderneming is natuurlijk iets helemaal anders dan in een kleine KMO. Is het gemakkelijker werken in grote multinationale onderneming?

Ik denk het wel. Ik bewonder de afgevaardigden in de kleine KMO’s die veel harder moeten knokken om dingen te realiseren dan wij hier in een multinational. In een multinational is alles veel beter geregeld. De informatiekanalen zijn veel beter, de hulpmiddelen zijn beter, je hebt er een lokaal, een pc, een telefoon waar je kan over beschikken wat veelal ondenkbaar is in een kleine KMO waar de delegees veel tijdens hun vrije tijd en na hun uren moeten doen. Langs de ander kant heb je dan wel veel meer macht in een multinational op het moment dat er actie komt, dan kan je veel meer bereiken dan in een KMO. De structuren zijn totaal verschillend van elkaar maar
daarom is mijn waardering naar de mensen in de KMO’s niet minder, integendeel.

Is het toch ook soms niet moeilijk om het dagelijks syndicaal werk te koppelen aan alle Europese gebeuren, Europese engagementen? Komt dat dagelijks syndicaal werk niet in de schaduw van een grotere Europese aanpak?

Ja daar is iets van. Bij een multinational wordt je altijd vergeleken met de andere vestigingen. In een KMO kan men zich concentreren op die ene fabriek. In een multinational wordt je voortdurend geconfronteerd met de andere vestigingen. Je mag zeggen wat je wil maar elkeen probeert de beste akkoorden te sluiten en als het er op
aankomt probeert toch iedereen zijn eigen bedrijf open te houden en zoveel mogelijk mensen te werk te stellen. Natuurlijk heeft het Europese een enorme impact op het syndicaal werk en dat leunt niet altijd aan bij de syndicale doelstelling die je van in den beginne hebt uitgezet en waarmee je vaak ook groot geworden bent. Af en toe wordt daar al eens van afgeweken in een multinational.

Het Europese thema. Kun je dat tot aan de werkvloer brengen? Slaat dat over bij leden, bij arbeiders, bij anderen, bij de militanten?

Ons uitgangspunt, en niet alleen voor de Europese materies, is dat de arbeiders en de militanten, zou nauw mogelijk betrekken bij de belangrijke informatie, de juiste en de correcte informatie. Wij willen zo snel mogelijk de informatie in de fabriek brengen en dat kan je alleen maar via antennes en de antennes dat zijn de militanten. Maar het Europese verhaal is natuurlijk een iets ander kader. Het Europese wordt natuurlijk pas “hot” op het moment dat je in een situatie met uw rug tegen de muur staat. En dan ontstaat er begrip rond de situatie. Begrip tussen aanhalingstekens, want er is meer onbegrip bij de aankondiging van een herstructurering bijv. terwijl er wel begrip is voor datgene wat nog moet komen. Maar iedereen weet nu dat men Europees met elkaar vergeleken wordt, iedereen weet nu dat telken male de loonkost in Europa een element van vergelijking is aan de onderhandelingstafel. Ik denk niet dat er nog iemand in de fabriek is die niet weet dat dit de tools zijn die men gebruikt om bedrijven tegen elkaar af te wegen, maar ook tegen elkaar uit te spelen.

Jullie werken in dit bedrijf met veel toeleveranciers die niet altijd tot hetzelfde paritair comité behoren, die soms andere loonsvoorwaarden, arbeidsvoorwaarden hebben. Hoe vlot de samenwerking?

We staan vrij regelmatig in contact met de mensen van de toeleveranciers die hier in het industriepark rond de Fordfabrieken gevestigd zijn. Hun bedrijven zijn trouwens verbonden met onze fabriek door middel van een “convayor” (nvdr een lopende band die onderdelen aanvoert). Met de mensen die wat verderaf gevestigd zijn, moet ik toegeven, is de communicatie veel minder. Wij krijgen soms ook terechte kritiek van hen. Maar vaak zitten we zelf ook in een situatie dat we niet anders kunnen. Er worden hier maatregelen genomen, waar we onze goedkeuring aan gegeven hebben, maar met zware gevolgen voor de toeleveranciers. Ze hebben ons dat ook al
verschillende keren in meetings duidelijk gemaakt. Maar ik zeg dan ook altijd tegen hen: eerste en vooral moeten we kijken om zoveel mogelijk wagens te kunnen maken, wat de werkzekerheid garandeert evenwel zonder dat we de slavenarbeid in onze achtertuin gaan organiseren. Natuurlijk is het loon ook altijd een discussiepunt. Mijn
stelling is : je kan zo hard onderhandelen en de toelevering net zo duur maken als Ford, maar dan ben ik bevreesd dat Ford andere oorden gaat opzoeken, wat niet betekent dat die mensen in erbarmelijke omstandigheden of in onderbetaalde jobs moeten gaan werken, integendeel. Ik zou graag hebben dat iedereen, ook in de toelevering, aan eenzelfde loon zouden kunnen werken.

De verkiezingen komen er aan in mei 2008. Zijn jullie al aan de voorbereidingen bezig? Hoe staat het ermee?

De datum is bepaald en dat is al een eerste stap van de voorbereiding. We zijn ook aan een evaluatie begonnen in functie van de spreiding van de aanwezigheid. Begin volgend jaar is het de bedoeling om stelselmatig te evalueren en het programma van de verkiezingen uit te tekenen . De grootste thema’s zullen zijn werkzekerheid op langere termijn en koopkracht. We zullen naar best vermogen zoals 4 jaar geleden proberen de sterkst mogelijke equipe op papier te zetten, om zoveel mogelijk en zo sterk mogelijk naar de sociale verkiezingen te gaan.